Wat kun je als gemeente met social media? Web 2.0 toepassingen bieden kansen voor de gemeentelijke dienstverlening, met name voor de communicatie, marketing en innovatie in samenwerking met externe stakeholders.

Neem bijvoorbeeld een grote gemeente in de Randstad, waarmee Proven Partners deze kansen concreet in kaart heeft gebracht. Deze gemeente is in permanente ontwikkeling, heeft de digitale dienstverlening (e-government) sterk verbeterd en zoekt naar manieren om de sociale technologie te benutten.

Het doel hiervan is zowel het verbinden van nieuwe doelgroepen aan de gemeente als het ondersteunen van de ambities voor de komende jaren. Deze ambities zijn ondermeer het streven naar de beste dienstverlening voor de burgers door meer de dialoog op te zoeken (participatie), een uitstraling als beste werkgever voor nieuw personeel en een verdergaande samenwerking met de regionale partners. In een brainstorm zijn de beste kansen verkend. Per initiatief is een plan van aanpak opgesteld. Een interessant initiatief is het publiek betrekken bij een festival met hedendaagse kunst, dans, theater en muziek.

Hiervoor wordt met eenvoudige middelen een interactieve community gecreërd met Hyves als vertrekpunt, waar mensen kunnen meedenken en doen. Hierbij kunnen ze aangeven waar de straat optredens plaatsvinden, welke optredens ze willen zien en feedback geven op de optredens. De kracht van deze aanpak is een nieuwe manier van festival promotie door het overbrengen van een gevoel en ervaringen, wat kan met YouTube filmpjes, performance previews en artist impressions.

Dit is slechts één voorbeeld van de impact van social media. Gedecentraliseerde bottom up initiatieven zijn makkelijk op te starten en de kosten hiervan zijn erg laag. Dankzij de makkelijke uitwisseling van informatie ontstaat met deze technologie een krachtig instrument voor de organisatie en coördinatie van groepen mensen. De burger krijgt de kans zowel zijn mening als zijn/haar stem te laten horen. Deze ontwikkelingen hebben diepgaande gevolgen voor de overheid en haar dienstverlening. Het fragment van film Us Now (zie onder) verbeeld deze ontwikkeling.

Zoals duidelijk is, zorgt social media voor de empowerment van burgers. Zij organiseren zich niet meer zoals vroeger via het maatschappelijk middenveld zoals de vakbonden. Mensen organiseren zich rond thema’s en belangen, zoals hun eigen buurt, of geluidsoverlast. Daardoor verandert de relatie tussen de burger en overheid aanzienlijk. Dit heeft ook voordelen voor gemeenten. Sommige vraagstukken zijn te complex om binnen de gemeente zelf op te lossen. Of vergen draagvlak van bewoners in een vroeg stadium. Gezien het economisch getijde en de bezuinigingen kunnen gemeenten juist hier op efficiënte wijze gebruik maken van de collectieve denk- en participatiekracht van burgers. Samen sta je natuurlijk veel sterker.

Dat vergt wel lef van gemeenten. Haal beleidsvraagstukken uit de achterkamertjes en zet de deuren open voor betrokkenen. En dat heeft consequenties voor de manier van werken. Functies, taakverdelingen, coördinatie en de stijl van leiding geven verschuiven mee, van een hiërarchische structuur naar een netwerk waar procesbegeleiding een belangrijke vaardigheid is. Dit vergt de nadruk op andere competenties van ambtenaren en gedeeltelijk een andere inrichting van de organisatie als geheel.

De vraag is daarom niet of je als gemeente wel of niet moet twitteren… Juist de dialoog aangaan en samenwerking zoeken over de grenzen heen waar iedereen aan kan bijdragen creëert meerwaarde. Neem bijvoorbeeld het schoolvoorbeeld van participatie, Verbeter de Buurt, winnaar van de E-Participatie Awards 2009 in de categorie Samenleving. Waarom wint dit initiatief? Allereerst omdat burgers op een simpele, gebruiksvriendelijke, transparante wijze betrekt bij het verbeteren van buurten. Burgers plaatsen een melding of een idee in Google Maps en gemeenten kunnen reageren op een melding die geplaatst is. Op die manier ontstaat er een directe dialoog tussen gemeenten en hun burgers. Via Twitter en per e-mail is het mogelijk om meningen en ideeën van gebruikers te delen met de makers van verbeterdebuurt.nl.

De procesarchitectuur van samenwerking in participatie met burgers is belangrijk, want vertrouwen is langzaam opgebouwd en snel verloren. Vooraf de spelregels definiëren, duidelijkheid scheppen over de aanpak, de uiteindelijke besluitvorming en wat met bijdragen wordt gedaan is van essentieel belang. Let daarom naast de kansen ook op de risico’s bij participatie en de inzet van social media.

Proven Partners heeft veel ervaring opgedaan met de inzet hiervan binnen het bedrijfsleven en diverse gemeenten. Wil je meer weten over de kansen met social media voor de communicatie, marketing en innovatie in samenwerking met externe stakeholders? Neem dan vrijblijvend contact op met Tom Verhoeve.

Swaffelen is het woord van het jaar, maar 2.0 is absoluut het nummer van de bullshit bingo van vorig jaar. Eerst was er alleen web2.0 maar nu lijkt alles wel 2.0 geworden te zijn. Er is momenteel een ware 2.0 beweging gaande. MKB 2.0, Ambtenaar 2.0, Onderwijs 2.0, Adviseur 2.0, Bibliotheek 2.0, Politie 2.0.
Allemaal stuk voor stuk goede initiatieven waar het niet alleen om web2.0 gaat maar vooral om veranderen, innoveren en netwerken. Noemen we verandering, innovatie tegenwoordig dus 2.0? Ik weet nog goed dat de klapschaats werd geïntroduceerd. Een ware revolutie in de schaatssport. Had deze innovatie anno 2008 dan schaatsen2.0 geheten? Gaan deze trend in benaming zich doorzetten? Of komt er dadelijk van alles een 2.1, 3.0 of 4.2 versie?

Begin 2008 voorspelde Forrester dat de veranderingen door web 2.0 diep in organisaties zou gaan doordringen dat ze niet meer zonder zouden kunnen. Echter is het alleen maar gebleven bij vele losse flodders. Zo hebben ook bekende politici zich met web2.0 technieken op het internetplatform geprofileerd.

• Barack Obama, de eerste president die zijn wekelijkse toespraak op Youtube gaat houden.
• Maxime Verhagen twittert bij binnenlandse en buitenlandse bezoeken. De minister geeft via Twitter kort aan waar hij mee bezig is, wat hij gaat doen.
• Minister Plasterk lanceerde Wikiwijs met als einddoel om al het lesmateriaal op deze manier aan te bieden, van basis tot en met hoger onderwijs, gebaseerd op het Wikipedia-principe van ‘wisdom of crowds’.

Nee, web 2.0 is dus niet meer weg te denken, maar wat ik mis is een visie achter de verschillende initiatieven. Het vertalen vanuit de missie, doelstellingen en strategie (MDS) van organisatie en kijken hoe web 2.0 kan worden ingezet om organisatie doelen te bereiken.

Het jaar 2008 was leuk om wat te experimenteren met alles wat 2.0 is maar gaat 2009 het jaar worden om 2.0 daadwerkelijk te landen? Neem dan gerust contact op als u veilig wilt landen. Want ook in 2009 geldt voor mij: “Can do! Met open vizier altijd zoekend naar oplossingen, niet over de muur gooien maar laten landen”

Marcel Kesselring
06 536 956 65